Wydanie 21, 26.03.2021

To z izraelskim „dniem świstaka”, depopulacją Polski i karmieniem krów algami

Jak już wrócicie z pospiesznych zakupów w marketach budowlanych i meblowych oraz znajdziecie ostatni termin u fryzjera, to możecie w spokoju czekać na wejście w życie kolejnych obostrzeń pandemicznych, czytając Tygodnik Neuropa.

Zapraszamy również na nasze konto na Twitterze, konto na Instagramie oraz do przekazywania nam swoich uwag w formie komentarza. Linki do naszych kont na social mediach znajdziecie w zakładce o nas.

Polska

  • Świat obiegła informacja o akcie oskarżenia skierowanym przez prokuraturę wobec pisarza Jakuba Żulczyka – znanego między innymi z zekranizowanego przez HBO „Ślepnąc od Świateł” – który we wpisie na Facebooku nazwał Prezydenta Andrzeja Dudę „debilem”. Twórca odniósł się do tego, że prezydent pogratulował 7 listopada Joe Bidenowi „udanej kampanii”, a nie wygranych wyborów, jak to uczyniła większość głów państw świata. Po raz ostatni z przepisu penalizującego znieważenie Prezydenta RP skazano kogoś ponad osiem lat temu. Jednak wówczas autor sławetnej strony antykomor.pl umieszczał na niej gry przeglądarkowe, w których można było zabić urzędującego prezydenta. [Rzeczpospolita]

  • GUS w styczniu 2021 roku zanotował zaledwie 25 tysięcy nowych urodzeń w Polsce. To najgorszy wynik od ponad 17 lat. W połączeniu z ogromną liczbą nadmiarowych zgonów na COVID nie wróży to dobrze polskiej demografii. Sytuacji nie ratują tzw. koronialsi, czyli dzieci urodzone w trakcie pandemii. Tak jak przewidzieli demografowie – mimo zamknięcia ludzi w domach, co może stymulować większą liczbę urodzeń, spowolnienie gospodarki, niepewność związana z pracą i problemy służby zdrowia przeważyły i dzietność nie wzrosła. [Bankier.pl]

  • Obecne trendy demograficzne wskazują jednoznacznie: Polska się kurczy. Działania obecnej ekipy rządzącej nie przyniosły rezultatów, które zapowiadała premierka Szydło, a program 500+ nie wypełnił swojej pro-demograficznej funkcji. Jeśli Polska ma być jeszcze kiedyś wielka, pozostaje tylko jedna opcja, którą Zjednoczona Prawica wprowadza po kryjomu w życie. Przygotujmy się na Wielką Polskę Imigrancką. [Kultura Liberalna]

  • Jaka jest skala rosyjskiej dezinformacji w Polsce? Całkiem spora. Serwis Fake News wziął na tapet szum informacyjny wokół pandemii COVID-19, dzięki czemu możemy poznać różnorakie zagadnienia z zakresu wojny informacyjnej. Z analizy portalu wynika, że lokalne media podchwytywały informacje wyprodukowane przez źródła powiązane z Federacją Rosyjską i reprodukowały je w Polsce. Fake News opisuje szczegółowo te działania oraz wskazuje, które z polskich portali reprodukują treści stworzone przez prokremlowskie media. Są to między innymi: gloria.tv, pch24.pl, planeta.pl, zmianynaziemi.pl, wolnemedia.net, wolna-polska.pl, odkrywamyzakryte.com, wprawo.pl, neon24.pl, globalna.info, klubinteligencjipolskiej.pl, sekrety-zdrowia.org, pantarhei24.com. [FakeNews.pl]


Europa

  • Krajom Unii Europejskiej nie udało się powstrzymać koronawirusa przed rozprzestrzenianiem się, tak jak to miało miejsce na Tajwanie czy w Nowej Zelandii. Pandemię w Europie, podobnie jak w USA, miało powstrzymać szybkie opracowanie szczepionki oraz masowe szczepienie obywateli. Jednak rządy w Europie, w przeciwieństwie do USA, w kwestii szczepień postawiły na oszczędzanie pieniędzy swoich obywateli zamiast ratować ich zdrowie. [The New York Times]

  • Europejski Komitet Regionów ustanowił nagrodę dla aktywistów i samorządowców walczących z mową nienawiści, radykalizacją i ksenofobią. Jej patronem został zamordowany w styczniu 2019 Prezydent Gdańska, Paweł Adamowicz. Nagroda będzie przyznawana aktywistom miejskim i organizacjom obywatelskim współpracującym z władzami regionalnymi i lokalnymi za „odwagę i doskonałość w krzewieniu wolności, solidarności i równości”. Nagroda ma stanowić wyróżnienie dla tych samorządowców, którzy „czują odpowiedzialność za przyszłe pokolenia” oraz czynnie walczą o prawa człowieka i wolności obywatelskie. [Euractiv]

  • Zaufanie Europejczyków do szczepionki AstraZeneca załamało się. We Francji i w Niemczech ponad połowa obywateli uważa tę szczepionkę za niebezpieczną. Natomiast we Włoszech i w Hiszpanii zaufanie do szczepionki spadło o 20 punktów procentowych. [Reuters]

  • Brytyjski rząd od poniedziałku ma wprowadzić całkowity zakaz opuszczania kraju poza nielicznymi uzasadnionymi wyjątkami. Próba wyjazdu ma być karana mandatem 5000 funtów. Taki stan potrwa do końca czerwca. [The Independent]

  • Według holenderskiego portalu śledczego „Follow the Money” rząd Holandii miał wznowić w 2017 roku negocjacje z rosyjskimi przedstawicielami handlowymi na temat kontynuacji budowy gazociągu Nord Stream II. Zamrożenie stosunków po zestrzeleniu malezyjskiego samolotu w 2014 roku nie okazało się przeszkodą. Spotkania te nie pojawiają się w sprawozdaniach parlamentarnych i rejestrach dokumentów prowadzonych przez ministerstwa, ale holenderski portal znalazł dowody takich kontaktów w raportach rosyjskiego ministerstwa energii. [DutchNews]

  • Bułgarski kontrwywiad rozbił rosyjską siatkę szpiegowską, która swoimi wpływami sięgała nawet Ministerstwa Obrony Narodowej. Siatka miała szpiegować i donosić o tajemnicach NATO - Bułgaria jest jego częścią - rosyjskiemu wywiadowi wojskowemu (GRU). Szefem grupy miał być były bułgarski wojskowy, którego kariera sięga czasów systemu komunistycznego. Żona szefa grupy, będąca łącznikiem między nim a rosyjską ambasadą, jest Rosjanką, którą poznał podczas studiów w ZSRR. [Ośrodek Studiów Wschodnich]

  • Aleksiej Nawalny donosi o ostrym pogorszeniu się zdrowia, a jego prawnikom odmawia się dostępu do niego czy jakichkolwiek informacji o tym, gdzie jest i co się z nim dzieje. Zanim jednak doszło do tej niepokojącej sytuacji, rosyjski opozycjonista przekazał, jak wygląda typowy dzień w rosyjskiej kolonii karnej. Post na jego Instagramie został napisany po rosyjsku, ale tłumaczenie przygotował Napisać Wschód. [The Guardian], [Napisać Wschód @ Facebook]

  • Czy sprowadzenie szczepionek na koronawirusa może być przyczyną kryzysu rządowego? Jeśli jest to rosyjska szczepionka i zrobiło się to, nie informując koalicjantów, z którymi tworzy się rząd, to odpowiedź brzmi „tak”. Cała sytuacja jest niesłychanie zagmatwana, pozostaje tylko odesłać Was do artykułu DW po szczegóły. [DW]


Bliski i Środkowy Wschód

  • Pakistan to jedno z dwóch ostatnich państw, gdzie występuje wirus polio. Prawie udało się go wybić za pomocą szczepień, ale po tym, jak Amerykanie zabili Bin Ladena w 2011 roku, wszystko się zmieniło. Pewnie się zastanawiacie, jaki jest związek między tymi dwoma sprawami? Chodzi o fałszywe programy szczepień, które CIA prowadziła w regionie, mające druzgocące skutki dla publicznego zaufania dla prawdziwych programów szczepiennych. Połowa mieszkańców Pakistanu jest teraz przeciwko szczepieniom, a osoby, które się tym zajmują, są atakowane i zabijanie. Ma to wpływ także na szczepienia przeciwko koronawirusowi. [Vice News]

  • Po nieoczekiwanym odwołaniu prezesa Banku Centralnego Republiki Tureckiej przez Prezydenta Erdogana turecka waluta traci na wartości. Piętnastoprocentowy spadek liry jest jednym z najwyższych w historii Turcji. Efektem tej politycznej decyzji będzie m.in. przyśpieszenie wzrostu już i tak wysokiej inflacji w Turcji, co przełoży się na wypłacalność tureckich firm zadłużonych w obcych walutach. W momencie kiedy to piszemy, kurs liry tureckiej wynosi 0,49 PLN. Inflacja w styczniu osiągnęła 14,97%. [CNN]

  • Gdy w Polsce mówi się o wypowiedzeniu Konwencji o zapobieganiu i zwalczaniu przemocy wobec kobiet i przemocy domowej, Turcja to robi. Jednak nie wszystkim obywatelom – a zwłaszcza obywatelkom – ten ruch się spodobał. Czy jednak jest jakiś związek między tym zdarzeniem a odwołaniem prezesa Banku Centralnego, o którym piszemy wyżej? W artykule The Independent możecie przeczytać, że można to interpretować jako działania mające zapewnić poparcie społeczne w trudnych czasach dla prezydenta Erdogana i jego ruchu politycznego. [The Guardian], [The Independent]

  • W wyniku grudniowego nieuchwalenia ustawy budżetowej na rok 2021, zgodnie z przepisami izraelskiej konstytucji konieczne było przeprowadzenie czwartych na przestrzeni ostatnich dwóch lat wyborów w tym kraju. Choć ugrupowanie urzędującego premiera Benjamina Netanjahu po raz kolejny zwyciężyło, nie uzyskało przy tym – także po raz kolejny – większości głosów. Po przeliczeniu wszystkich głosów wyniki wskazują, że Likud i jego potencjalni koalicjanci (partie Szas, Zjednoczony Judaizm Tory, Tekuma) zgromadzą łącznie 52 mandaty w liczącym 120 miejsc Knessecie. Rysuje się zatem perspektywa piątych wyborów. O przyczynach bałaganu na izraelskiej scenie politycznej szerzej w kolejnym artykule, o którym donosi Wam Tygodnik. [Haaretz]

  • Znacie już wyniki wyborów w Izraelu, ale pewnie nie macie pojęcia, dlaczego ten kraj tkwi w politycznym „dniu świstaka”. Artykuł Al-Dżaziry pomoże wam zrozumieć, jak to możliwe, że Izrael z kraju, gdzie przez dekady funkcjonował praktycznie system dwupartyjny, zmienił się w państwo z 15 ugrupowaniami w parlamencie. Przesunięcie nastrojów politycznych na prawo również ma z tym związek. [Al-Dżazira]

  • Jeden z saudyjskich dygnitarzy miał grozić śmiercią ekspertce ONZ badającej morderstwo saudyjskiego dziennikarza Dżamala Chaszukdżiego, który znany był m.in. z opinii nieprzychylnych saudyjskiemu następcy tronu. Biuro Wysokiej Komisarz Narodów Zjednoczonych ds. Praw Człowieka potwierdziło, że doniesienia Guardiana, który pierwszy o tym poinformował, są prawdziwe. [The Guardian]


Azja

  • Pierwszy raz od masakry na placu Niebiańskiego Spokoju w 1989 r. blok państw Unie Europejskiej nałożył sankcje gospodarcze na Chiny. Jest to ruch wykonany razem ze Stanami Zjednoczonymi, Wielką Brytanią i Kanadą. Sankcje wynikają z tego jak władze Chin traktują mniejszość ujgurską w rejonie Sinciangu – do represji należą m. in. zamykanie w obozach pracy czy przymusowa sterylizacja jej członków. Chociaż jest to znaczący gest, można się zastanowić, czy przyniesie jakieś realne skutki. [Politico]

  • W latach 1965-1973 lotnictwo Stanów Zjednoczonych bombardowało Kambodżę, starając się przeciąć linie zaopatrzeniowe Viet Congu. Oprócz 150 tysięcy ofiar samego bombardowania, kolejne 19 tysięcy zginęło wskutek eksplozji niewybuchów. Kambodża ma obecnie największy na świecie odsetek osób po amputacji. Oprócz tego bomby mają też wpływ na rolnictwo. Spadające na żyzną glebę ładunki miały większą szansę zostać niewybuchem. Z tego względu dochody farm, które znajdują się na terenie o dużym zagęszczeniu niewypałów, mają zmniejszone dochody nawet o 40%. [The Economist]

  • Myśl o kolejnym zamknięciu kraju i zakazach przemieszczania się pewnie mrozi Wam krew w żyłach. Wyobraźcie sobie, że lockdown jaki mieliśmy zeszłej wiosny nigdy nie został poluzowany. Wielu Filipińczyków nie musi sobie tego wyobrażać, bo żyje w takiej rzeczywistości. A Prezydent nakłaniający wojsko i policję do strzelania i zabijania osób, które wydają się łamać zakazy, sprawia, że ich sytuacja jest jeszcze bardziej przerażająca. [Time]


Afryka

  • O tym, że w Afryce szczepionki na koronowirusa są towarem mocno deficytowym, już pisaliśmy. Chociaż sytuacja powoli się poprawia to nadal news o tym, że Egipt otrzymał 300 tysięcy szczepionek chińskiej firmy Sinopharm, jest czymś wyjątkowym. Kraj ten stara się też podpisać kontrakt na produkcję szczepionki z inną chińską firmą – Sinovac. [Reuters #1], [Reuters #2]

  • W ostatnich dwu wydaniach pisaliśmy o chorobie Prezydenta Tanzanii oraz jego śmierci. Teraz napiszemy o wiceprezydentce, która dokończy za niego 5-letnią kadencję rozpoczętą w zeszłym roku. Samia Suluhu Hassan została pierwszą prezydentką Tanzanii, ale o tym pewnie już słyszeliście. O tym, że zapowiedziała scalić kraj podzielony przez jej poprzednika mogliście nie słyszeć. O jej burzliwych losach politycznych można przeczytać w artykule. [The Conversation]


Ameryka Łacińska

  • W trzecim wydaniu tygodnika wspominaliśmy o szybko zmieniających się głowach państwa w Peru. Teraz świat obiegł news, że w nadchodzących wyborach realną szansę na wygraną ma prawicowy kandydat. Jest on członkiem Opus Dei, chodzi w worku pokutnym i żyje w celibacie. To, że zapowiedział wyrzucenie z kraju firmy Odebrecht, mogło nie zwrócić Waszej uwagi. Ale skandale związane z tą firmą wywarły ogromny wpływ na peruwiański krajobraz polityczny w ostatnich latach. Jeden z byłych Prezydentów nawet popełnił samobójstwo, gdy oskarżono go o łapówkarsko. Dlatego prezentujemy Wam artykuł z The Conversation z 2019 roku o tym skandalu. A jeśli naprawdę interesują Was wybory w Peru, polecamy analizę z The Americas Society, gdzie znajdziecie profile wszystkich kandydatów bez taniego sensacjonalizmu. [The Converstaion], [The Americas Society]

  • Na świecie jest 16 niepodległych państw, które uznają brytyjskiego monarchę za swojego władcę. Połowa z nich leży na Karaibach. Coraz częściej jednak podnoszona jest chęć zmiany tego stanu rzeczy. Najbliżej zerwania z Królową jest obecnie Barbados, gdzie wystarczy przegłosowanie odpowiedniej rezolucji w parlamencie (w innych krajach potrzeba referendum). Co karaibskich poddanych Jej Królewskiej Mości łączy dzisiaj z Koroną, a co dzieli? Jaki jest rachunek braterstwa, krzywd i traum? O tym, jak wyglądają dzisiaj relacje mieszkańców Barbadosu ze Zjednoczonym Królestwem, opowiada Bartosz Wójcik: członek Stowarzyszenia Tłumaczy Literatury, autor monografii „Afro-Caribbean Poetry in English: Cultural Traditions (1970s-2000s)”. [Dział Zagraniczny @ YouTube]


Ameryka Północna

  • Po przegłosowaniu ogromnego planu walki z epidemią COVID-19 o wartości 1,9 bln dolarów administracja Joe Bidena nie spoczywa na laurach. W zeszłym tygodniu pisaliśmy o rozpadającej się amerykańskiej infrastrukturze, teraz słyszymy, że plan odbudowy, na który ma być wydane 3 bln dolarów, ma skupiać się właśnie na infrastrukturze, szpitalach, szkołach i rodzinie. Demokraci spodziewają się jednak oporu republikanów, dla których inwestycje w infrastrukturę to pierwszy krok do socjalizmu. Jednak zanim dojdzie do starcia politycznego w Waszyngtonie, Sekretarz Transportu Pete Buttigieg będzie starał się przekonać wszystkich, że ten plan przyniesie powszechne korzyści. W artykule Yahoo! News przeczytacie o staraniach „Burmistrza Pete’a” oraz o tym, że pracując na rzecz administracji Joe Bidena, prawdopodobnie przygotowuje grunt pod kolejne prawybory prezydenckie w partii demokratycznej. [AP News], [Yahoo! News]

  • Wiele się mówi w USA o ustanowieniu nowych stanów m.in z Portoryko i Waszyngtonu. Republikańscy kongresmeni są temu przeciwni. Polecamy zatem artykuł z The Atlantic na temat tego, jak partia Lincolna 130 lat temu dzieliła terytoria (Północna i Południowa Dakota) oraz naginała procedury organizacji nowych stanów, żeby utrzymać większość w Senacie. [The Atlantic]

  • Konserwatywni ustawodawcy z Partii Republikańskiej w ponad 25 stanach przygotowują przepisy, mające za zadanie z jednej strony uniemożliwić transpłciowym dzieciom uprawianie sportu w grupach zgodnych z ich tożsamością płciową, a z drugiej – pozbawić je dostępu do medycznego uzgodnienia płci oraz karać lekarzy i rodziców tych dzieci. Nie ma dowodów naukowych na to, że że trans dziewczynki mają przewagę w sporcie nad cis dziewczynkami. Z artykułu wynika też, że republikanie nie potrafią podać nawet dowodów anegdotycznych . Powodem tworzenia takich przepisów jest cynizm republikanów chcących zbić kapitał polityczny na prześladowaniu dzieci będących w bardzo trudnym momencie swojego życia. [The Guardian]

  • Atakowanie trans dzieci, o którym piszemy wyżej, może jednak nie przynieść spodziewanego przez republikanów skutku. Z ostatnich badań opinii publicznej wynika, że zdecydowana większość Amerykanów popiera przepisy ograniczające dyskryminację osób z grupy LGBTQ. Niektórych może zaskoczyć, że nawet wśród grup, gdzie takie poparcie jest najmniejsze (wyborcy republikanów czy ewangelikalni protestanci), nadal jest ono wysokie – 62% w obydwu grupach. [NBC News]


Oceania

  • W zeszłym roku Australię nawiedziły ogromne pożary buszu. W tym roku dla odmiany gnębią ją deszcze i powodzie o od dawna niespotykanych rozmiarach. Co najmniej 40 tysięcy ludzi zostało ewakuowanych, a przynajmniej 2 osoby zginęły. [NPR]

  • Królestwo Tonga ma problem z miejscami w placówkach więziennych. W najgorszej sytuacji są ci więźniowie, którzy powinni przebywać na oddziałach psychiatrycznych. Otwarty 2 lata temu oddział psychiatryczny więzienia Hu'atolitoli miał służyć ośmiorgu osadzonych, dzisiaj przebywa tam już 14 osób. Jednym ze skutków tongijskiego problemu jest masowe wydawanie wyroków w zawieszeniu ze względu na brak możliwości odbywania kary w placówce penitencjarnej. [Radio New Zealand]

  • Potomkowie buntowników proszący o demokrację i prawo do samorządu. Bunt na HMS Bounty jest jednym z najbardziej rozsławionych przez popkulturę buntów marynarzy. Co ciekawe, potomkowie rebeliantów nadal żyją – przenieśli się ze zbyt małego dla nich Pitcairn na Norfolk i nie są zadowoleni z realiów prawnych wprowadzonych przez rząd Australii. Tym razem jednak skupiają się na pisaniu listów, a nie przejmowaniu statków. [Dział Zagraniczny @ YouTube]


Ekonomia i gospodarka

  • Prezes Rezerwy Federalnej USA Jerome Powell najwyraźniej nie jest pod wrażeniem bitcoina. Chociaż Rezerwa Federalna sprawdza możliwości utworzenia własnej kryptowaluty, nie widzi potrzeby pośpiechu. Urzędnicy Rezerwy Federalnej przyznali jednak, że pandemia koronawirusa ukazała im dobitnie, że szybszy system transferu pieniędzy jest potrzebny. [CNBC]

  • 90% dóbr światowych jest transportowana statkami. Wystarczył mocniejszy wiatr i nagle 10% światowego ruchu wodnego stanęło w miejscu. Jeden (ogromny, trzeba to przyznać) statek zablokował Kanał Sueski. Zdjęcia i memy mogą wyglądać zabawnie ale skutki gospodarcze już takie nie będą. [The New York Times]
    edit: Zmieniliśmy link do filmiku z “psem, który przydałby się w Kanale Sueskim. Poprzedni został usunięty.

  • Pierwsze brytyjskie dane po zakończeniu okresu przejściowego po Brexicie mówią o zapaści w handlu z Unią Europejską. Ile z 40% spadku eksportu spowodowane jest związane z obostrzeniami pandemicznymi, a ile to efekt opuszczenia Unii Europejskiej? Na precyzyjną odpowiedź na to pytanie przyjdzie nam jeszcze poczekać. [Obserwator Finansowy]

  • Jak to jest z tą krzywą Laffera? Jakiś czas temu temat postanowiło opisać OKO.press. Niestety krzywa Laffera to temat trochę bardziej skomplikowany niż przedstawia to serwis – przykładowo nie została wcale „wielokrotnie zdyskredytowana”, jak twierdzi redaktor. Mimo wszystko postanowiliśmy zwrócić uwagę na ten tekst ze względu na dogmatyczne podejście prezentowane przez polski dyskurs gospodarczy względem krzywej Laffera. Uważamy ten temat za ważny, tym bardziej, że nie jest tak prosty i oczywisty, jak wskazują jej apologeci. Główny problem krzywej Laffera jest następujący: nawet jeżeli przyjmiemy założenie, iż istnieje optymalna wysokość opodatkowania, powyżej którego podatnicy unikają płacenia daniny i wpływy podatkowe spadają, nie oznacza to jeszcze, że Polska jest po prawej stronie krzywej – wskaźniki wskazują, że jest wręcz przeciwnie. Drugim problemem jest samo precyzyjne określenie optymalnej wysokości, w efekcie czego obniżka podatków mogłaby wcale nie podnieść wpływów, jak twierdzą zwolennicy teorii krzywej Laffera. Sam artykuł przybliża pojęcie w zrozumiały sposób, aczkolwiek zachęcamy czytelnika do dystansu i skupieniu się na sednie tekstu – krzywą Laffera trzeba stosować mądrze, a nie jako narzędzie politycznej narracji. [OKO.press]


Nauka i Technologia

  • Czy naukowcy mogą badać gigantów social mediów i procesy społeczne, jakie tam zachodzą? Ale co z prywatnością użytkowników? Przecież Cambridge Analytica użyła badania naukowego jako pretekstu do nielegalnego pozyskania danych milionów użytkowników serwisu Facebook. Co z regulaminami tych serwisów, które naukowcy często łamią, żeby uzyskać dane potrzebne do badań (jeśli koncerny dają im do nich jakikolwiek dostęp)? Ten długi artykuł pokaże Wam, że to wszystko jest jeszcze bardziej skomplikowane niż może się wydawać. Chociaż tekst dotyczy USA (w UE mamy przecież RODO z klauzulą wyłączającą dla badań naukowych), to ograniczenia badań naukowych za oceanem będzie miało skutki także dla nas. [Protocol]

  • Powszechny weganizm i koniec produkcji mięsa być może się oddala. Zgodnie z badaniem UC Davies karmienie bydła paszą z dodatkiem alg morskich może zredukować emisję metanu aż o 82% Badanie wskazuje, że krowy jedzą mniej i rosną do podobnych rozmiarów, co dodatkowo wskazuje na możliwość popularyzacji. Aktualnie emisje związane z bydłem odpowiedzialne są za 9,5% wszystkich antropogenicznych emisji gazów cieplarnianych. [The University of California, Davis], [ONZ ds Wyżywienia i Rolnictwa]

  • Spadek produkcji chipów komputerowych w związku zamknięciem fabryk z powodu COVID-19 jest już za nami. Jednak pandemia i zmiany, jakie wniosła w nasze życia, zwiększają popyt na chipy, a nic nie wskazuje na szybkie zwiększenie ich produkcji. Kupujący sprzęt elektroniczny powinni przygotować się na podwyżki cen. W numerze 18 pisaliśmy o niedoborach kart graficznych. [The Guardian]

  • Dzieci i nastolatkowie też chorują na COVID-19 i też potrzebują szczepionek. Jednak dopiero niedawno zaczęły się badania kliniczne nad szczepionkami na koronawirusa w tych grupach wiekowych. Z artykułu National Geographic dowiecie się, dlaczego badania na dorosłych nie mają prostego przełożenia na dzieci oraz dlaczego nie było pośpiechu w testowaniu szczepionki wśród najmłodszych. [National Geographic]


Idee, Kultura, Społeczeństwo

  • Matthew Yglesias, współzałożyciel VOX oraz autor książki „One Billion Americans”, na swoim blogu Slow Boring poruszył problem komunikacji zbiorowej, a dokładnie autobusów w USA. Zastanawiając się, jak polepszyć komunikację autobusową w USA, przedstawia podstawowe idee, według których powinien zostać zaplanowany taki transport. [Slow Boring]

  • Świadomość to jedna z wielkich nierozwiązanych – a wielu uważa, że nierozwiązywalnych – przez naukę zagadek. Od wieków frapuje też filozofów. Artykuł uznanego neuronaukowca, prof. Christofa Kocha, przybliża tzw. Integrated Information Theory. IIT to mająca roszczenia naukowe próba wyjaśnienia fenomenu świadomości w nawiązaniu do starożytnych idei panpsychizmu (świadomość obecna szczątkowo w całym wszechświecie, również w materii nieożywionej), ale bez jego problemów teoretycznych. Model – jak każdy na tym etapie – ma swoich zagorzałych zwolenników i krytyków, ale ma też swoiste zalety i jest dość „zgrabny”. Daje np. odpowiedź, dlaczego Stany Zjednoczone czy Igrzyska Olimpijskie – zgodnie z intuicją – nie są świadome, choć można by się w nich dopatrzyć pewnej żywej struktury informacyjnej. Teoria neguje także popularną w SF i popkulturze możliwość przeniesienia świadomości do komputera. Przynajmniej komputera klasycznego. [The MIT Press Reader]